Reklamlar

Arşiv

Archive for Kasım 2017

Şahit Kaya ve Mantar Kaya


Şahit kaya ve mantar kaya arasındaki fark hep sorula gelmiştir. Konuya açıklık getirmesi açısından iki kavramında tanımlayarak başlayalım.

Şahit Kaya : Yatay tabakalaşmış yapıların fiziksel ve kimyasal aşınmaya maruz kalarak zayıf zonların rüzgar tarafından uzaklaştırılarak, çevresine göre yüksekte ve tek tepe halinde görünen yer şekilleridir. Şahit kaya denmesinin temel esprisi daha önceki yer şekilleri konusunda kanıtlık ederler. Tabakalı yapılarda bulundukları için, tabakalardan zamansal çıkarımlar ve toprak yapısı, içinde bulundurmuş olduğu fosiller ile coğrafi çıkarımda bulunabilir.

Şahit Tepe (Kaya)

Şahit Tepe (Kaya)

 

 

 

 

 

 

 

 

Mantar Kaya: Şahit kayada olduğu gibi mantar kaya şekilleri de yatay yapılarda oluşmaktadır. Fakat sahip olduğu tabakalar arasında aşınmaya karşı direnç farkı fazla olur, aşağıda bulunan tabakalar daha hızlı aşınır ve aşınmaya maruz kalırsa,  şekli mantara benzer bir hal almaktadır. Bir başka ifade ile şahit kayaların şartları müsaitse daha fazla aşınmaya maruz kalarak mantar kaya şekline dönüşmesidir.

Mantar Kaya

Mantar Kaya

 

 

 

 

 

 

 

 

Kaynak;
1-2015, ÖABT Coğrafya, Prof.Dr.Honoris Causa İbrahim ATALAY
2-Wikipedia.org
3-Bbc.co.uk/education/Geography

Reklamlar

Harita Elemanları


Haritanın harita olması için temel harita elemanları yer alması gerekmektedir. Haritanın elemanları sıralayacak olursak;
1- Harita Başlığı: Genel olarak harita çerçevesinin üst orta kısmında yer alan, haritanın neye hizmet ettiğini gösteren yazıdır. Örneğin: “İstanbul İli Ulaşım Haritası”. Bu örnekten çıkarım ile İstanbul’da ulaşım ağının bilgilerine ulaşılabilir denebilir.
2- Çerçeve: Ders kitaplarında yer almasa da haritanın sınırlarını belirleyen çerçeve harita için önemlidir. Haritanın uç koordinat yerleri ve çizilen alanın sınırı çerçeve ile sağlanır.
3-Lejand – Açıklama : Haritanın okuma kılavuzu denebilir. Harita üzerinde yer alan işaret ve sembollerin ne anlam taşıdığını gösteren göstergelerdir. Tablo halinde oluşturulur. Örneğin şehir merkezleri için kırmızı nokta ile gösterilmektedir.
4-Yön Oku: Çizilmiş olan haritanın yönünü belirlemek için konulan işarettir. Tek ok şeklinde kuzeyi gösterebilirken, aynı anda yıldız yön kılavuzu kullanılarak da bir çok gün gösterilebilir. (Doğu,batı,kuzey,güney gibi.) Koordinat sistemi verilmişse yön işareti verilmeye bilir. Koordinat sistemi yönü tayin etmede yeterli olacaktır.
5- Coğrafi Koordinat: Haritanın koordinat sistemindeki yer tayini için doğu-batı, kuzey-güney koordinat değerleri belirlenmiş olur. Koordinat sistemi derece ve dakika değerleri ile verilir. Örneğin; Türkiye’nin en güney ucu Türkiye Haritasında 36′ Kuzey olarak gösterilir.
6-Ölçek : Haritanın küçültme oranını ifade eder. Yani elimizdeki harita gerçek alandan ne kadar küçültülerek kağıda aktarıldığı bilgisini verir. Ölçek, kağıt üzerindeki yerin gerçek alan ve uzunluğu bulmada önemlidir. Haritalarda iki ölçek türü kullanılmaktadır. Bunlar; Kesir ve Çizgi ölçeklerdir.